A A A
  • 1933 - Katrín Gunnarsdóttir
  • 1944 - Guđmundur Stefánsson
  • 1981 - Chatchai Phothiya
01.11.2016 - 21:43 | Vestfirska forlagiđ,Emil Ragnar Hjartarson

1. nóvember 2016 - ALLRAHEILAGRAMESSA--HREKKJAVAKA

Emil R. Hjartarson.
Emil R. Hjartarson.

Sannheilögum mönnum og píslarvottum voru helgaðir messudagar en þeim göfugmennum fjölgaði óðum þegar tímar liðu eins og vænta mátti og þar kom að ekki var lengur pláss handa öllum í almanakinu. Þá var brugðið á það snjallræði að helga afganginum eina sameiginlega messu á ári.

Þá varð til Allraheilagramessa ( festum omnium sanctorum)

Á Íslandi var Allraheilagramessa sannheilög hátíð, sá dagur var til dæmis einn þriggja daga á ári sem ferjumaður á Ölfusá fékk frí frá skyldum sínum. ( hinir voru páskadagur og vígsludagur kirkju hans).

Þá voru það lög að bændur áttu að láta af hendi rakna til fátækra sem svaraði einni máltið fyrir hvert hjúa sinna. Útdeilt á hreppsfundi.

Á Allraheilagramessu var sláturtíð lokið og nóg til af nýmeti. Gerði fólk sér glaðan dag með átveizlum eins og segir í vísu Jóns Thoroddsen:

Etum bræður ákaft svið
oss svo hrokafyllum
höfum góðan sveitasið
sveltum þá á millum

eða:

Höfum tófu og hundasið
hungrum þá á millum

Erlendis fór þessi hátíð smám saman að hafa á sér veraldlegt yfirbragð með glensi og óhófi í mat og drykk.
Á gamalli ensku heitir hátíðin Allhallow Even---sem varð Halloween árleg ærslahátíð sem er innflutt undir nafninu Hrekkjavaka til að hleypa lífi í verzlun þessa dagana.


 

Af Facebook-síðu Emils R. Hjartarsonar.

« September »
S M Ţ M F F L
          1 2
3 4 5 6 7 8 9
10 11 12 13 14 15 16
17 18 19 20 21 22 23
24 25 26 27 28 29 30
Jón Sigurðsson í hnotskurn

Veistu, hvílíkt afrek það var að halda úti Nýjum félagsritum í 30 ár?


Veistu, hvernig alls konar fyrirgreiðslustörf hlóðust á Jón?


Veistu, hvernig hann leysti þau af hendi og hvern þátt þau áttu í vinsældum hans með þjóðinni?


Veistu, hvenær Jón þurfti mest á fjárhagsstuðningi að halda heiman frá Íslandi?


Veistu hvernig Íslendingar og Danir brugðust þá við?

Eldri spurningar & svör